Zgłoś błąd lub brakujący arkusz

Napisz, jakiego arkusza szukasz (egzamin, przedmiot, rok, poziom) albo co jest nie tak z plikiem. Nie podawaj danych osobowych.

Podstawa programowa TLO.03: Wykonywanie obsługi technicznej płatowca i jego instalacji oraz zespołu napędowego statków powietrznych

To oficjalny opis kwalifikacji TLO.03: czego masz się nauczyć (efekty kształcenia) i po czym egzaminator sprawdza, że to potrafisz (kryteria weryfikacji). Ułożyliśmy go w jednostki i dodaliśmy listę „umiem”, wyszukiwarkę oraz plan nauki.

Najkrócej

Kwalifikacja TLO.03 ma 79 efektów kształcenia w 6 jednostkach. Do każdego efektu podane są kryteria weryfikacji, czyli to, po czym egzaminator poznaje, że potrafisz.

Sprawdź się na egzaminie: Egzamin zawodowy TLO.03: klucze i materiały CKE.

Sprawdź zmiany w rozporządzeniu. Po 2019 roku podstawę zmieniały m.in.: Dz.U. 2026 poz. 1009. Część tych zmian mogła dotyczyć tej kwalifikacji, a my nie nakładamy ich automatycznie. Jeśli ważne jest dokładne brzmienie, porównaj z oficjalnym tekstem w Dzienniku Ustaw.

W oryginale tej kwalifikacji numeracja efektów lub kryteriów ma nieciągłości (1). Zachowaliśmy ją tak, jak jest w Dzienniku Ustaw.

Do czego przygotowuje ta kwalifikacja

Ogólne cele kształcenia. Egzamin sprawdza je przez konkretne efekty poniżej.

Pokaż cele
  1. Kwalifikacja przygotowuje do
    • wykonywania obsługi technicznej statków powietrznych i ich podzespołów
    • wykonywania obsługi liniowej statków powietrznych

Spis jednostek

Technik mechanik lotniczy

Dz.U. 2019 poz. 991

Działy (Technik mechanik lotniczy) i liczba wymagań
JednostkaEfektów
TLO.03.1. Bezpieczeństwo i higiena pracy 8
TLO.03.2. Podstawy obsługi technicznej płatowca i jego instalacji oraz zespołu napędowego statków… 14
TLO.03.3. Obsługa techniczna płatowca i jego instalacji oraz obsługa zespołów napędowych statków… 36
TLO.03.4. Język angielski zawodowy 6
TLO.03.5. Kompetencje personalne i społeczne 10
TLO.03.6. Organizacja pracy małych zespołów 5

Efekty kształcenia i kryteria

Technik mechanik lotniczy

Dz.U. 2019 poz. 991

# TLO.03.1. Bezpieczeństwo i higiena pracy

  • Kryteria weryfikacji (6)
    1. posługuje się terminologią dotyczącą bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska
    2. wymienia przepisy prawa dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej oraz ochrony środowiska
    3. określa warunki organizacji pracy zapewniające wymagany poziom ochrony zdrowia i życia przed zagrożeniami występującymi w środowisku pracy
    4. określa działania zapobiegające wyrządzeniu szkód w środowisku
    5. opisuje wymagania dotyczące ergonomii pracy
    6. rozróżnia środki gaśnicze ze względu na zakres ich stosowania
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. wymienia prawa i obowiązki pracownika w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy
    2. wymienia prawa i obowiązki pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy
    3. omawia konsekwencje nieprzestrzegania obowiązków pracownika i pracodawcy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy
    4. wskazuje prawa i obowiązki pracownika, który uległ wypadkowi przy pracy
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. określa źródła zagrożeń dla zdrowia lub życia człowieka podczas wykonywania prac z zakresu użytkowania sprzętu lotniczego
    2. opisuje zagrożenia dla mienia i środowiska związane z wykonywaniem prac z zakresu użytkowania sprzętu lotniczego
    3. rozpoznaje zagrożenia dla zdrowia i życia człowieka oraz mienia i środowiska związane z użytkowaniem sprzętu lotniczego
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje rodzaje czynników szkodliwych w środowisku pracy
    2. rozpoznaje symptomy oddziaływania cieczy roboczych, gazów technicznych i prądu elektrycznego na ciało człowieka
    3. wyjaśnia sposoby zapobiegania zagrożeniom zdrowia człowieka powstałym na skutek działania czynników szkodliwych w środowisku pracy
  • Kryteria weryfikacji (7)
    1. określa ludzkie możliwości i ograniczenia
    2. interpretuje pojęcia psychologii społecznej
    3. analizuje środowisko fizyczne eksploatacji statków powietrznych
    4. prezentuje zadania związane z eksploatacją statków powietrznych
    5. objaśnia znaczenie komunikacji w zespole
    6. określa błędy ludzkie podczas eksploatacji statków powietrznych
    7. przedstawia zagrożenia związane z obsługą statków powietrznych
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. wyjaśnia zasady organizacji stanowisk pracy związanych z użytkowaniem statków powietrznych
    2. rozróżnia rodzaje znaków bezpieczeństwa i alarmów
    3. stosuje wymagania ergonomii, bezpieczeństwa i higieny pracy, ochrony przeciwpożarowej i ochrony środowiska podczas organizowania stanowisk pracy związanych z użytkowaniem maszyn i urządzeń przy obsłudze technicznej statków powietrznych
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. wykorzystuje środki ochrony indywidualnej oraz środki ochrony zbiorowej podczas użytkowania maszyn i urządzeń przy obsłudze technicznej statków powietrznych zgodnie z zasadami bezpieczeństwa i higieny pracy
    2. dobiera środki ochrony indywidualnej i zbiorowej do prac z zakresu użytkowania sprzętu lotniczego
    3. stosuje środki ochrony indywidualnej w zakresie wykonywania zadań zawodowych
    4. stosuje zabezpieczenia przed skutkami oddziaływania cieczy roboczych, gazów technicznych i prądu elektrycznego
    5. wykorzystuje indywidualny sprzęt asekuracyjny podczas prac na wysokości
  • Kryteria weryfikacji (8)
    1. opisuje podstawowe symptomy wskazujące na stany nagłego zagrożenia zdrowotnego
    2. ocenia sytuację poszkodowanego na podstawie analizy objawów obserwowanych u poszkodowanego
    3. zabezpiecza siebie, poszkodowanego i miejsce wypadku
    4. układa poszkodowanego w pozycji bezpiecznej
    5. powiadamia odpowiednie służby
    6. prezentuje udzielanie pierwszej pomocy w urazowych stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, np. krwotok, zmiażdżenie, amputacja, złamanie, oparzenie
    7. prezentuje udzielanie pierwszej pomocy w nieurazowych stanach nagłego zagrożenia zdrowotnego, np. omdlenie, zawał, udar
    8. wykonuje resuscytację krążeniowo-oddechową na fantomie zgodnie z wytycznymi Polskiej Rady Resuscytacji i Europejskiej Rady Resuscytacji

# TLO.03.2. Podstawy obsługi technicznej płatowca i jego instalacji oraz zespołu napędowego statków powietrznych

  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. interpretuje normy dotyczące rysunku technicznego maszynowego i elektrycznego
    2. sporządza szkice części maszyn
    3. sporządza proste schematy obwodów elektrycznych
    4. wykonuje rysunki techniczne i wymiarowanie części maszyn
    5. odczytuje informacje z rysunku technicznego dotyczące budowy urządzeń
    6. wyjaśnia budowę urządzeń na rysunkach technicznych
    7. opisuje znormalizowane zasady tolerancji i pasowań
    8. określa na rysunku rodzaj stosowanych pasowań
    9. oblicza luzy dla pasowań
  • Kryteria weryfikacji (7)
    1. określa rodzaje specjalnych części samolotów i ich podzespołów – przewody sztywne i giętkie, sprężyny, łożyska, przekładnie pasowe, przekładnie łańcuchowe, przekładnie zębate, drążki sterownicze, dźwigniki śrubowe, linki sterownicze oraz ich rolki i napinacze, linki Bowdena
    2. opisuje przykładowe zastosowania specjalnych części samolotów i ich podzespołów
    3. określa zakres czynności obsługowych dla specjalnych części samolotów i ich podzespołów
    4. opisuje sposoby sprawdzania lub testowania specjalnych części samolotów i ich podzespołów
    5. opisuje czynności obsługowe dla wybranych specjalnych części samolotów i ich podzespołów
    6. opisuje możliwe uszkodzenia i sposoby ich wykrywania i naprawy
    7. wyjaśnia metody montażu i demontażu specjalnych części samolotów i ich podzespołów
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. opisuje techniki łączenia i izolowania przewodów elektrycznych
    2. opisuje metody testowania ciągłości przewodów elektrycznych
    3. opisuje wybraną metodę obsługi złącz elektrycznych i narzędzia do obsługi
    4. opisuje wybrane techniki wykonania, naprawy lub ochrony wiązek elektrycznych
    5. opisuje metody i elementy mocowania wiązek elektrycznych do konstrukcji samolotu
  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. opisuje rodzaje połączeń rozłącznych i podaje przykłady ich zastosowania
    2. wymienia standardy dla wybranych połączeń rozłącznych
    3. opisuje technologie stosowane do wykonywania połączeń rozłącznych
    4. określa metody zapewnienia trwałości połączeń rozłącznych
    5. opisuje połączenia i podaje przykłady ich zastosowania połączeń nierozłącznych − nitowania, spawania, lutowania twardego i miękkiego
    6. opisuje technologie stosowane do wykonywania połączeń nierozłącznych
    7. wymienia parametry zapewniające trwałość połączeń nierozłącznych
    8. opisuje zakresy i sposoby sprawdzania połączeń nierozłącznych
    9. opisuje narzędzia do wykonywania połączeń nierozłącznych
  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. określa właściwości metalowych materiałów konstrukcyjnych (nieżelaznych i zawierających żelazo)
    2. dobiera sposoby obróbki cieplnej metalowych materiałów konstrukcyjnych w celu uzyskania założonych właściwości
    3. opisuje zasady obróbki metalowych materiałów cienkościennych
    4. określa technologie obróbki metalowych blach cienkich
    5. określa metody sprawdzania konstrukcji z blach cienkich
    6. opisuje właściwości i zastosowanie tworzyw sztucznych, kompozytów, drewna, materiałów gumowych i tkanin i innych materiałów niemetalowych
    7. ocenia wpływ warunków otoczenia na żywotność materiałów niemetalowych
    8. opisuje metody sprawdzania jakości materiałów niemetalowych
    9. opisuje sposoby napraw materiałów niemetalowych
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. wyjaśnia przyczyny powstawania korozji elementów metalowych samolotu
    2. wymienia rodzaje korozji elementów metalowych samolotu
    3. opisuje sposoby ochrony przed korozją elementów samolotu
    4. opisuje sposoby wykrywania i usuwania korozji elementów samolotu
    5. opisuje przykładowe sposoby ochrony przed korozją elementów samolotu dostosowane do warunków eksploatacji i ich specyfiki
  • Kryteria weryfikacji (6)
    1. opisuje molekularne podstawy powstawania ładunków elektrycznych
    2. wymienia podstawowe wielkości elektryczne, ich jednostki i czynniki na nie wpływające
    3. rozróżnia metody pomiarów warsztatowych
    4. dobiera przyrządy pomiarowe
    5. określa właściwości metrologiczne wybranych przyrządów pomiarowych
    6. szacuje błędy pomiarowe i interpretuje wyniki pomiarów warsztatowych
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje rodzaje naprężeń
    2. rozróżnia naprężenia w elementach konstrukcyjnych opisuje obciążenia cięgien, prętów, belek, wałków
    3. oblicza naprężenia w elementach konstrukcyjnych
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje molekularne podstawy powstawania ładunków elektrycznych
    2. wyjaśnia prawa i zjawiska związane z elektrycznością statyczną i przewodnictwem
    3. wymienia podstawowe wielkości elektryczne, ich jednostki i czynniki na nie wpływające
  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. wymienia źródła prądu stałego i ich właściwości
    2. wymienia i wyjaśnia podstawowe prawa dla obwodów elektrycznych prądu stałego
    3. oblicza wartości wielkości elektrycznych w przykładowych obwodach elektrycznych prądu stałego
    4. oblicza rezystancję zastępczą układów
    5. oblicza pojemność zastępczą układów
    6. oblicza wielkości elektryczne w obwodach elektrycznych prądu stałego na podstawie praw Ohma i Kirchhoffa
    7. wymienia typowe elementy stosowane w obwodach elektrycznych prądu stałego
    8. wykonuje pomiary podstawowych wielkości elektrycznych w obwodach elektrycznych prądu stałego
    9. oblicza błędy pomiarowe i interpretuje wyniki pomiarów
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. opisuje zjawiska magnetyzmu, indukcji i samoindukcji
    2. wymienia prawa stanowiące podstawę działania maszyn elektrycznych prądu przemiennego
    3. opisuje działanie, budowę i zastosowanie transformatorów
    4. opisuje działanie, budowę i zastosowanie prądnic prądu przemiennego
    5. opisuje działanie, budowę i zastosowanie silników prądu przemiennego
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. rozpoznaje elementy półprzewodnikowe obwodów elektronicznych
    2. opisuje budowę, działanie i zastosowanie diod
    3. opisuje budowę, działanie i zastosowanie tranzystorów
    4. określa obwody scalone
    5. opisuje działanie wybranych obwodów scalonych
  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. określa typowe rozmieszczenie przyrządów elektroniki cyfrowej w statku powietrznym
    2. wyjaśnia działanie typowych bramek logicznych
    3. wymienia rodzaje monitorów ekranowych stosowanych w kabinie pilotów
    4. stosuje techniki zabezpieczające urządzenia statku powietrznego przed elektrycznością statyczną
    5. opisuje możliwy wpływ silnych pól magnetycznych na urządzenia elektroniki cyfrowej statku powietrznego
    6. wymienia metody zabezpieczenia przed skutkami uderzenia pioruna
    7. rozpoznaje typowe cyfrowe systemy w samolocie: ECAM (Electronic Centralised Aircraft Monitor), EFIS (cyfrowe systemy parametrów lotu, electronic flight instrument system), GPS (system nawigacji satelitarnej, Global Positioning System), TCAS (pokładowy system zapobiegający zderzeniom statków powietrznych, Traffic Alert and Collision Avoidance System), zintegrowane moduły awioniczne, systemy kabinowe, systemy informatyczne
    8. opisuje funkcje wybranych systemów cyfrowych oraz ich testowanie (BITE) (Built-In Test Equipment)
    9. opisuje zasady zabezpieczania oprogramowania przed skutkami niezatwierdzonych zmian
  • Kryteria weryfikacji (8)
    1. określa parametry atmosfery wzorcowej (ISA – International Standard Atmosphere)
    2. wymienia podstawowe wielkości fizyczne stosowane w aerodynamice
    3. wyjaśnia prawo Bernoulliego
    4. wyjaśnia pojęcia i parametry związane z opływem powietrza wokół statku powietrznego
    5. wskazuje elementy wpływające na sterowność i stateczność statku powietrznego
    6. interpretuje wielkości opisujące charakterystyki aerodynamiczne statku powietrznego
    7. wyjaśnia wpływ elementów mechanizacji skrzydła na charakterystyki aerodynamiczne
    8. wyjaśnia powstawanie sił działających na statek powietrzny w różnych fazach lotu i ich wpływ na tor lotu

# TLO.03.3. Obsługa techniczna płatowca i jego instalacji oraz obsługa zespołów napędowych statków powietrznych

  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. opisuje funkcje Międzynarodowego Zrzeszenia Przewoźników Powietrznych IATA (International Air Transport Association), Komisji Europejskiej, Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Lotniczego EASA (European Aviation Safety Agency) i Urzędu Lotnictwa Cywilnego
    2. opisuje wymagania dotyczące personelu poświadczającego zawarte w części 66
    3. określa wymagania dla organizacji i obsługi części 145 i części M podsekcji F
    4. opisuje wymagania dotyczące operacji i operatorów lotniczych
    5. opisuje wymagania certyfikacyjne dla statków powietrznych w części 21 oraz EASA CS-23, 25, 27, 29
    6. wymienia obowiązujące dokumenty niezbędne do certyfikacji samolotu i jego wyposażenia
    7. opisuje wymagania ciągłej zdatności do lotu zawarte w części 21 i części M
    8. wymienia i opisuje dokumenty samolotu wymagane przez przepisy Unii Europejskiej i krajowe − programy obsługi, dyrektywy zdatności, biuletyny techniczne, dokumentację napraw i przeróbek samolotu, dokumentację potwierdzającą obsługę
    9. wymienia minimalne wyposażenie do lotów próbnych
  • Kryteria weryfikacji (12)
    1. wyjaśnia i stosuje specyfikację standardu ATA 100
    2. opisuje i stosuje Podręcznik Obsługi Statku Powietrznego AMM Aircraft Maintenance Manual
    3. opisuje i stosuje Ilustrowany Katalog Części (IPC – Illustrated Part Catalogue)
    4. opisuje i stosuje Podręcznik Usuwania Niesprawności (FIM – Fault Isolation Manuals)
    5. opisuje i stosuje Podręcznik Obsługi Podzespołów (CMM – Component Maintenance Manual)
    6. opisuje i stosuje Podręcznik Napraw Konstrukcji (SRM – Structural Repair Manual)
    7. opisuje i stosuje Podręcznik Narzędzi i Wyposażenia (ITEM – Illustrated Tool and Equipment Manual)
    8. opisuje i stosuje Podręcznik Schematów Elektrycznych (WDM – Wiring Diagram Manual)
    9. lokalizuje na podstawie schematów miejsce zamontowania wybranych urządzeń
    10. korzysta z dokumentacji technicznej w wersji elektronicznej
    11. wyjaśnia budowę wybranych urządzeń na podstawie schematów i rysunków technicznych zawartych w dokumentacji technicznej
    12. odczytuje informacje z rysunków technicznych i schematów zawartych w dokumentacji technicznej
  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. opisuje i klasyfikuje elementy konstrukcyjne skrzydła (ATA 57)
    2. opisuje i klasyfikuje elementy konstrukcyjne kadłuba (ATA 52/53/56)
    3. opisuje i klasyfikuje elementy konstrukcyjne usterzenia (ATA 55)
    4. opisuje i klasyfikuje elementy konstrukcyjne podwozia (ATA 32)
    5. opisuje i klasyfikuje powierzchnie sterowe i mechanizacji skrzydła (ATA 55/57)
    6. opisuje i klasyfikuje elementy zawieszenia i obudowy zespołów napędowych (ATA 54)
    7. omawia rodzaje naprężeń w konstrukcji płatowca oraz granice wytrzymałości konstrukcji
    8. omawia zasady i ograniczenia wytrzymałości zmęczeniowej konstrukcji
    9. wymienia konstrukcyjne metody ochrony przed wyładowaniami atmosferycznymi i zasady umasiania elementów konstrukcji
  • Kryteria weryfikacji (10)
    1. określa zasady działania poszczególnych systemów płatowcowych samolotu
    2. wyjaśnia zasadę działania systemu ogrzewania i wentylacji (ATA 21)
    3. wyjaśnia zasadę działania systemu ochrony przeciwpożarowej (ATA 26)
    4. wyjaśnia zasadę działania systemu paliwowego (ATA28)
    5. wyjaśnia zasadę działania systemu hydraulicznego (ATA 29)
    6. wyjaśnia zasadę działania systemu powietrznego (ATA 36)
    7. wyjaśnia zasadę działania podwozia samolotu i układu hamowania (ATA 32)
    8. wyjaśnia zasadę działania układów sterowania samolotem (ATA 27)
    9. opisuje elementy wyposażenia wnętrza i wyposażenia awaryjnego (ATA 25)
    10. wyjaśnia zasady pomiarów wielkości opisujących stan działania instalacji płatowca statku powietrznego
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. opisuje urządzenia układu autopilota (ATA 22)
    2. opisuje urządzenia układu elektroenergetycznego i ich działanie (ATA 24)
    3. opisuje przyrządy pokładowe i elektroniczne systemy wskazań (ATA 31)
    4. opisuje systemy radiokomunikacji (ATA 23)
    5. opisuje systemy nawigacyjne (ATA 34)
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. rozróżnia budowę i działanie silników turbinowych i tłokowych
    2. wymienia elementy konstrukcyjne silników turbinowych i tłokowych oraz ich przeznaczenie
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. opisuje pojęcia sprawności mechanicznej, cieplnej i objętościowej
    2. opisuje obiegi termodynamiczne Otto, Diesla i Braytona
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. wyjaśnia pojęcia objętości skokowej cylindra i silnika oraz stopnia sprężania
    2. opisuje kolejność zapłonu w silnikach wielocylindrowych
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje moc, pojemność, stopień sprężania, prędkość obrotową silnika tłokowego
    2. opisuje czynniki mające wpływ na moc silnika
    3. wyjaśnia wpływ składu mieszanki paliwowo-powietrznej na osiągi silnika tłokowego
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. opisuje budowę i działanie zespołu cylindra i tłoka
    2. opisuje budowę i działanie skrzyni korbowej, wału korbowego, miski olejowej
    3. opisuje budowę i działanie wałka rozrządu, zaworów dolotowych i wylotowych
    4. opisuje budowę i działanie kolektorów dolotowych i wylotowych
    5. opisuje budowę i działanie przekładni redukcyjnych
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. określa budowę systemu paliwowego silnika tłokowego
    2. określa działanie systemu paliwowego silnika tłokowego
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje budowę i działanie gaźnikowego systemu zasilania paliwem silnika tłokowego
    2. opisuje budowę i działanie gaźnika
    3. opisuje procesy oblodzenia i ogrzewania gaźników
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. określa budowę systemu wtrysku paliwa lotniczego silnika tłokowego
    2. określa działanie systemu wtrysku paliwa lotniczego silnika tłokowego
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje działanie systemów sterowania silnikiem tłokowym
    2. opisuje działanie systemów odmierzania paliwa
    3. wyjaśnia działanie elektronicznego systemu sterowania silnikiem (FADEC – Full Authority Digital Engine Control )
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje funkcje systemu rozruchu silnika tłokowego
    2. opisuje konstrukcję i działanie iskrowników, przewodów zapłonowych i świec
    3. opisuje systemy niskiego i wysokiego napięcia
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. opisuje budowę i działanie układów dolotowych, wydechowych i chłodzenia silników tłokowych
    2. opisuje konstrukcję i działanie układu ssania włącznie ze zmiennymi systemami nawiewu
    3. opisuje budowę i działanie układu wydechowego
    4. opisuje budowę i działanie układu chłodzenia silnika tłokowego powietrzem i cieczą
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. wyjaśnia zasady i cele doładowania silnika tłokowego
    2. definiuje terminologię systemów doładowania silnika tłokowego
    3. opisuje konstrukcję i działanie systemu doładowania
    4. opisuje metody sterowania doładowaniem silnika tłokowego
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. klasyfikuje paliwa i smary stosowane w eksploatacji lotniczych silników tłokowych
    2. opisuje oznakowanie i właściwości paliw i smarów
    3. opisuje dodatki paliwowe
    4. opisuje środki bezpieczeństwa przy dystrybucji i przechowywaniu paliw i smarów
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. klasyfikuje systemy smarowania silników tłokowych
    2. opisuje budowę i działanie systemów smarowania silników tłokowych
    3. opisuje konstrukcję i działanie podzespołów systemów smarowania
  • Kryteria weryfikacji (8)
    1. opisuje parametry pracy lotniczych silników tłokowych
    2. opisuje przyrządy do pomiaru i wskazań prędkości obrotowej wału korbowego silnika tłokowego
    3. opisuje przyrządy do pomiaru i wskazań temperatury głowicy cylindra
    4. opisuje przyrządy do pomiaru i wskazań temperatury płynu chłodzącego
    5. opisuje przyrządy do pomiaru i wskazań ciśnienia i temperatury oleju
    6. opisuje przyrządy do pomiaru i wskazań temperatury gazów spalinowych
    7. opisuje przyrządy do pomiaru i wskazań ciśnienia i przepływu paliwa
    8. opisuje przyrządy do pomiaru i wskazań ciśnienia ładowania
  • Kryteria weryfikacji (7)
    1. opisuje konfiguracje i przeznaczenie zapór ogniowych, osłon i paneli akustycznych
    2. opisuje konstrukcję łoża silnika tłokowego
    3. opisuje konstrukcję zawieszenia antywibracyjnego
    4. klasyfikuje i opisuje elementy zabudowy silnika tłokowego (przewody rurowe, łączniki)
    5. opisuje budowę drążków sterujących i linek sterowych
    6. opisuje konstrukcje punktów podnoszenia silnika tłokowego
    7. opisuje budowę i działanie systemu drenów
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. określa operacje naziemne eksploatacji lotniczych silników tłokowych
    2. opisuje procedury rozruchu i prób naziemnych
    3. interpretuje osiągi silnika na podstawie parametrów wyjściowych pracy silnika
    4. opisuje procedury przeglądu silnika i jego podzespołów
    5. stosuje dokumentację producenta do oceny pracy silnika
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. opisuje zasady przechowywania lotniczych silników tłokowych
    2. opisuje zasady konserwacji lotniczych silników tłokowych i ich podzespołów
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. określa parametry geometryczne i aerodynamiczne łopaty śmigła
    2. opisuje kąt natarcia i kąt nastawienia łopaty śmigła
    3. opisuje skoki śmigła, poślizg śmigła
    4. opisuje mechanizm powstawania siły ciągu śmigła
    5. opisuje ciąg, moment oporowy i sprawność śmigła
  • Kryteria weryfikacji (9)
    1. klasyfikuje materiały do budowy śmigła
    2. określa rodzaje śmigieł
    3. opisuje elementy składowe śmigła: łopaty i piastę
    4. opisuje elementy łopaty: pióro i nasadę
    5. opisuje metody wytwarzania łopat śmigła
    6. opisuje śmigła drewniane, kompozytowe i metalowe
    7. opisuje śmigła ciągnące i pchające
    8. opisuje śmigła o stałym i zmiennym skoku
    9. opisuje śmigła stałoobrotowe i zmiennoobrotowe
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. opisuje mechanizmy zmiany kąta ustawienia łopat: mechaniczny, hydrauliczny, elektryczny i aerodynamiczny
    2. opisuje śmigła stałe i przestawialne, nastawne i samonastawne
    3. charakteryzuje przestawianie śmigła w chorągiewkę i ciąg ujemny
    4. opisuje mechanizm rozbiegu silnika
    5. opisuje budowę i działanie regulatora stałych obrotów silnika
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. określa mechanizm powstawania oblodzenia śmigła
    2. opisuje metody usuwania oblodzenia: elektryczną, przy pomocy płynu
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. opisuje wyważenie statyczne i dynamiczne śmigła
    2. opisuje proces torowania łopat śmigła
    3. opisuje korozyjny i erozyjny mechanizm uszkodzenia łopaty śmigła
    4. opisuje schematy naprawy śmigieł
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. opisuje proces konserwacji i rozkonserwowania śmigła
    2. opisuje zasady przechowywania śmigieł
  • Kryteria weryfikacji (14)
    1. opisuje wykonanie czynności obsługi serwisowej (przedstartowej) na podstawie dokumentacji obsługowej
    2. opisuje wykonanie wybranych czynności obsługi liniowej na podstawie dokumentacji obsługowej
    3. opisuje wykonanie wybranych czynności obsługi hangarowej na podstawie dokumentacji obsługowej
    4. opisuje wykonanie wybranych czynności obsługi technicznej po nietypowych warunkach eksploatacji
    5. interpretuje wyniki sprawdzania stanu statku powietrznego i jego systemów
    6. wyjaśnia zasady podnoszenia i podpierania samolotu i warunki bezpieczeństwa podczas tych czynności
    7. wyjaśnia zasady przygotowania do ważenia oraz ważenia statku powietrznego
    8. wyjaśnia zasady wyważania statku powietrznego
    9. oblicza położenie środka masy na podstawie podanych parametrów
    10. wyjaśnia zasady niwelacji statku powietrznego
    11. wyjaśnia zasady holowania i parkowania statku powietrznego oraz warunki bezpieczeństwa podczas tych czynności
    12. opisuje napełnianie lub opróżnianie zbiorników paliwa
    13. wyjaśnia zasady odladzania i zabezpieczania przed oblodzeniem
    14. wyjaśnia zasady obsługi technicznej podczas długotrwałego postoju na ziemi
  • Kryteria weryfikacji (7)
    1. wyjaśnia zasady planowania obsługi technicznej
    2. wyjaśnia zasady wprowadzania modyfikacji statku powietrznego
    3. wyjaśnia zasady magazynowania części lotniczych
    4. wyjaśnia zasady poświadczania i dopuszczania do lotu
    5. wyjaśnia związki obsługi technicznej z operacjami lotniczymi
    6. wyjaśnia zasady inspekcji obsługi, kontroli jakości i zapewnienia jakości
    7. wyjaśnia zasady kontroli podzespołów statku powietrznego o ograniczonej trwałości
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. opisuje rodzaje uszkodzeń i techniki sprawdzania stanu konstrukcji statku powietrznego
    2. opisuje metody napraw elementów konstrukcji statku powietrznego
    3. wymienia i opisuje metody badań nieniszczących elementów statków powietrznych
    4. opisuje metody montażu i demontażu podzespołów
    5. wyjaśnia techniki wykrywania i usuwania niesprawności statku powietrznego
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. dobiera materiały eksploatacyjne na podstawie dokumentacji obsługowej
    2. ocenia jakość materiałów eksploatacyjnych
    3. opisuje procedury napełniania instalacji
  • Kryteria weryfikacji (8)
    1. rozróżnia standardowe narzędzia warsztatowe ręczne, elektryczne i pneumatyczne
    2. dobiera standardowe narzędzia warsztatowe do wykonywanych zadań
    3. wyjaśnia zasady kalibracji wybranych narzędzi i przyrządów pomiarowych
    4. opisuje zasady użycia narzędzi specjalnych i przyrządów kontrolno-pomiarowych do wykonania określonych zadań
    5. ocenia stan sprzętu lotniskowego, hangarowego oraz narzędzi i przyrządów pomiarowych przed ich wykorzystaniem
    6. wyjaśnia przeznaczenie i zasady użycia sprzętu lotniskowego pneumatycznego i hydraulicznego do zasilania elektrycznego
    7. wyjaśnia przeznaczenie i zasady użycia wybranego sprzętu hangarowego do wykonania zadań obsługi technicznej
    8. opisuje przeznaczenie podstawowych testerów do urządzeń statku powietrznego
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. rozpoznaje strefy niebezpieczne w obrębie płatowca i silnika na podstawie napisów i symboli
    2. identyfikuje na podstawie napisów i symboli elementy, układy i powierzchnie płatowca
    3. identyfikuje na podstawie napisów i symboli miejsca dostępu do punktów obsługi technicznej
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. dobiera programy komputerowe wspomagające obsługę techniczną statków powietrznych
    2. odczytuje informacje z programów komputerowych wspomagających obsługę techniczną statków powietrznych
    3. dobiera dokumentację techniczną w wersji elektronicznej związaną z wykonywanym zadaniem

# TLO.03.4. Język angielski zawodowy

  • Kryteria weryfikacji (1)
    1. rozpoznaje oraz stosuje środki językowe umożliwiające realizację czynności zawodowych w zakresie:
      1. czynności wykonywanych na stanowisku pracy, w tym związanych z zapewnieniem bezpieczeństwa i higieny pracy
      2. narzędzi, maszyn, urządzeń i materiałów koniecznych do realizacji czynności zawodowych
      3. procesów i procedur związanych z realizacją zadań zawodowych
      4. formularzy, specyfikacji oraz innych dokumentów związanych z wykonywaniem zadań zawodowych
      5. świadczonych usług, w tym obsługi klienta
    1. ze stanowiskiem pracy i jego wyposażeniem
    2. z głównymi technologiami stosowanymi w danym zawodzie
    3. z dokumentacją związaną z danym zawodem
    4. z usługami świadczonymi w danym zawodzie
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. określa główną myśl wypowiedzi lub tekstu lub fragmentu wypowiedzi lub tekstu
    2. znajduje w wypowiedzi lub tekście określone informacje
    3. rozpoznaje związki między poszczególnymi częściami tekstu
    4. układa informacje w określonym porządku
    1. rozumie proste wypowiedzi ustne dotyczące czynności zawodowych (np. rozmowy, wiadomości, komunikaty, instrukcje lub filmy instruktażowe, prezentacje), artykułowane wyraźnie, w standardowej odmianie języka
    2. rozumie proste wypowiedzi pisemne dotyczące czynności zawodowych (np. napisy, broszury, instrukcje obsługi, przewodniki, dokumentację zawodową)
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. opisuje przedmioty, działania i zjawiska związane z czynnościami zawodowymi
    2. przedstawia sposób postępowania w różnych sytuacjach zawodowych (np. udziela instrukcji, wskazówek, określa zasady)
    3. wyraża i uzasadnia swoje stanowisko
    4. stosuje zasady konstruowania tekstów o różnych charakterze
    5. stosuje formalny lub nieformalny styl wypowiedzi adekwatnie do sytuacji
    1. tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi ustne dotyczące czynności zawodowych (np. polecenie, komunikat, instrukcję)
    2. tworzy krótkie, proste, spójne i logiczne wypowiedzi pisemne dotyczące czynności zawodowych (np. komunikat, e-mail, instrukcję, wiadomość, CV, list motywacyjny, dokument związany z wykonywanym zawodem – według wzoru)
  • Kryteria weryfikacji (8)
    1. rozpoczyna, prowadzi i kończy rozmowę
    2. uzyskuje i przekazuje informacje i wyjaśnienia
    3. wyraża swoje opinie i uzasadnia je, pyta o opinie, zgadza się lub nie zgadza z opiniami innych osób
    4. prowadzi proste negocjacje związane z czynnościami zawodowymi
    5. pyta o upodobania i intencje innych osób
    6. proponuje, zachęca
    7. stosuje zwroty i formy grzecznościowe
    8. dostosowuje styl wypowiedzi do sytuacji
    1. reaguje ustnie (np. podczas rozmowy z innym pracownikiem, klientem, kontrahentem, w tym rozmowy telefonicznej) w typowych sytuacjach związanych z wykonywaniem czynności zawodowych
    2. reaguje w formie prostego tekstu pisanego (np. wiadomość, formularz, e-mail, dokument związany z wykonywanym zawodem) w typowych sytuacjach związanych z wykonywaniem czynności zawodowych
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. przekazuje w języku angielskim informacje zawarte w materiałach wizualnych (np. wykresach, symbolach, piktogramach, schematach) oraz audiowizualnych (np. filmach instruktażowych)
    2. przekazuje w języku polskim informacje sformułowane w języku angielskim
    3. przekazuje w języku angielskim informacje sformułowane w języku polskim lub w języku angielskim
    4. przedstawia publicznie w języku angielskim wcześniej opracowany materiał (np. prezentację)
  • Kryteria weryfikacji (6)
    1. korzysta ze słownika dwujęzycznego i jednojęzycznego
    2. współdziała z innymi osobami, realizując zadania językowe
    3. korzysta z tekstów w języku angielskim, również za pomocą technologii informacyjno-komunikacyjnych
    4. identyfikuje słowa klucze i internacjonalizmy
    5. wykorzystuje kontekst (tam, gdzie to możliwe), aby w przybliżeniu określić znaczenie słowa
    6. upraszcza (jeżeli to konieczne) wypowiedź, zastępuje nieznane słowa innymi, wykorzystuje opis, środki niewerbalne
    1. wykorzystuje techniki samodzielnej pracy nad językiem angielskim
    2. współdziała w grupie
    3. korzysta ze źródeł informacji w języku angielskim
    4. stosuje strategie komunikacyjne i kompensacyjne

# TLO.03.5. Kompetencje personalne i społeczne

  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. stosuje zasady kultury osobistej i ogólnie przyjęte normy zachowania w środowisku pracy
    2. przyjmuje odpowiedzialność za powierzone informacje zawodowe
    3. respektuje zasady dotyczące przestrzegania tajemnicy związanej z wykonywanym zawodem i miejscem pracy
    4. wyjaśnia, na czym polega zachowanie etyczne w zawodzie
    5. wskazuje przykłady zachowań etycznych w zawodzie
  • Kryteria weryfikacji (6)
    1. omawia czynności realizowane w ramach czasu pracy
    2. określa czas realizacji zadań
    3. realizuje działania w wyznaczonym czasie
    4. monitoruje realizację zaplanowanych działań
    5. dokonuje modyfikacji zaplanowanych działań
    6. dokonuje samooceny wykonanej pracy
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. przewiduje skutki podejmowanych działań, w tym skutki prawne
    2. wykazuje świadomość odpowiedzialności za wykonywaną pracę
    3. ocenia podejmowane działania
    4. przewiduje konsekwencje niewłaściwego wykonywania czynności zawodowych na stanowisku pracy, w tym posługiwania się niebezpiecznymi substancjami i niewłaściwej eksploatacji maszyn i urządzeń na stanowisku pracy
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. podaje przykłady wpływu zmiany na różne sytuacje życia społecznego i gospodarczego
    2. wskazuje przykłady wprowadzenia zmiany i ocenia skutki jej wprowadzenia
    3. proponuje sposoby rozwiązywania problemów związanych z wykonywaniem zadań zawodowych w nieprzewidywalnych warunkach
  • Kryteria weryfikacji (6)
    1. rozpoznaje źródła stresu podczas wykonywania zadań zawodowych
    2. wybiera techniki radzenia sobie ze stresem odpowiednio do sytuacji
    3. wskazuje najczęstsze przyczyny sytuacji stresowych w pracy zawodowej
    4. przedstawia różne formy zachowań asertywnych jako sposobów radzenia sobie ze stresem
    5. rozróżnia techniki rozwiązywania konfliktów związanych z wykonywaniem zadań zawodowych
    6. określa skutki stresu
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. określa zakres umiejętności i kompetencji niezbędnych w wykonywaniu zawodu technik mechanik lotniczy
    2. analizuje własne kompetencje
    3. wyznacza własne cele rozwoju zawodowego
    4. planuje drogę rozwoju zawodowego
    5. wskazuje możliwości podnoszenia kompetencji zawodowych, osobistych i społecznych
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. identyfikuje sygnały werbalne i niewerbalne
    2. stosuje aktywne metody słuchania
    3. prowadzi dyskusje
    4. udziela informacji zwrotnej
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. charakteryzuje pożądaną postawę człowieka podczas prowadzenia negocjacji
    2. wskazuje sposób prowadzenia negocjacji warunków porozumienia
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. opisuje sposób przeciwdziałania problemom w zespole realizującym zadania
    2. opisuje techniki rozwiązywania problemów
    3. wskazuje, na wybranym przykładzie, metody i techniki rozwiązywania problemu
  • Kryteria weryfikacji (4)
    1. pracuje w zespole, ponosząc odpowiedzialność za wspólnie realizowane zadania
    2. przestrzega podziału ról, zadań i odpowiedzialności w zespole
    3. angażuje się w realizację wspólnych działań zespołu
    4. modyfikuje sposób zachowania, uwzględniając stanowisko wypracowane wspólnie z innymi członkami zespołu

# TLO.03.6. Organizacja pracy małych zespołów

  • Kryteria weryfikacji (7)
    1. określa strukturę grupy
    2. przygotowuje zadania zespołu do realizacji
    3. planuje realizację zadań zapobiegających zagrożeniom bezpieczeństwa i ochrony zdrowia
    4. oszacowuje czas potrzebny na realizację określonego zadania
    5. komunikuje się z współpracownikami
    6. wskazuje wzorce prawidłowej współpracy w grupie
    7. przydziela zadania członkom zespołu zgodnie z harmonogramem planowanych prac
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. ocenia przydatność poszczególnych członków zespołu do wykonania zadania
    2. rozdziela zadania według umiejętności i kompetencji członków zespołu
  • Kryteria weryfikacji (5)
    1. ustala kolejność wykonywania zadań zgodnie z harmonogramem prac
    2. formułuje zasady wzajemnej pomocy
    3. wydaje dyspozycje osobom wykonującym poszczególne zadania
    4. monitoruje proces wykonywania zadań
    5. opracowuje dokumentację dotyczącą realizacji zadania według panujących standardów
  • Kryteria weryfikacji (3)
    1. kontroluje efekty pracy zespołu
    2. ocenia pracę poszczególnych członków zespołu pod kątem zgodności z warunkami technicznymi odbioru prac
    3. udziela wskazówek w celu prawidłowego wykonania przydzielonych zadań
  • Kryteria weryfikacji (2)
    1. dokonuje analizy rozwiązań technicznych i organizacyjnych warunków i jakości pracy
    2. proponuje rozwiązania techniczne i organizacyjne mające na celu poprawę warunków i jakości pracy

Skąd to bierzemy

Treść wymagań pochodzi z załącznika do rozporządzenia: Dz.U. 2019 poz. 991 (podstawy programowe kształcenia w zawodach: efekty kształcenia dla każdej kwalifikacji (10 nowelizacji, ostatnia Dz.U. 2026 poz. 1009)). Ta kwalifikacja zajmuje strony Dziennika Ustaw 4088-4103 (numeracja stron wydania, nie pliku PDF). Oficjalny PDF z Dziennika Ustaw. Przeniosła je maszyna, a zgodność każdego wymagania z tekstem PDF sprawdzaliśmy automatycznie. Dnia 10.11.2026 zestawienie było aktualne.

Co jest nasze: podział na działy i poziomy, lista „umiem”, wyszukiwarka i plan nauki. Czego nie zmieniamy: brzmienia wymagań ani ich numeracji. Wiążący jest zawsze tekst w Dzienniku Ustaw. Zauważyłeś błąd? Napisz do nas.

Dlaczego ta podstawa dotyczy egzaminu zawodowego?

Inne kwalifikacje z branży TLO

TLO.01 Wykonywanie obsługi technicznej wyposażenia…