Podstawa programowa z wiedzy o społeczeństwie w klasach IV-VIII
To oficjalna lista wymagań z wiedzy o społeczeństwie dla klas IV-VIII. Ułożyliśmy ją w działy i dodaliśmy listę „umiem”, wyszukiwarkę oraz plan nauki.
Najkrócej
W podstawie programowej tego przedmiotu jest 58 wymagań w 12 działach. Obejmują klasy IV-VIII.
Ten przedmiot nie jest zdawany na egzaminie ósmoklasisty. Podstawę programową podajemy dla porządku.
Plan nauki: ile dziennie?
To prosty podział pozostałych wymagań na równe porcje, bez uwzględniania trudności. Zacznij od działów, w których masz najwięcej niezaznaczonych punktów.
Wymagania ogólne
To ogólne umiejętności, które nauczyciel ma rozwijać. Egzamin sprawdza je przez konkretne wymagania szczegółowe poniżej.
Pokaż 4 cele
- I. Wiedza i rozumienie
Uczeń:
- I.1 wyjaśnia podstawowe prawidłowości życia społecznego, w tym funkcjonowania grup społecznych oraz społeczności lokalnej i regionalnej oraz wspólnoty etnicznej i państwowej;
- I.2 uzasadnia znaczenie procedur demokratycznych i stosuje je w życiu szkoły oraz grup, w których uczestniczy;
- I.3 wyjaśnia znaczenie aktywności obywatelskiej;
- I.4 przedstawia zasady ustroju Rzeczypospolitej Polskiej i podstawowe organy władz publicznych;
- I.5 ma podstawową wiedzę na temat praw człowieka, środków masowego przekazu oraz wybranych spraw międzynarodowych;
- I.6 wykorzystuje swą wiedzę do interpretacji wydarzeń życia społecznego, w tym publicznego.
- II. Wykorzystanie i tworzenie informacji
Uczeń:
- II.1 znajduje informacje na temat życia społecznego, w tym publicznego;
- II.2 wykorzystuje informacje do tworzenia własnej wypowiedzi na temat wydarzeń z życia społecznego, w tym publicznego.
- III. Rozumienie siebie oraz rozpoznawanie i rozwiązywanie problemów
Uczeń:
- III.1 rozpoznaje własne potrzeby i potrzeby innych;
- III.2 wyjaśnia związek między godnością a prawami, które mu przysługują;
- III.3 przedstawia własne prawa i obowiązki;
- III.4 powiększa treść własnej tożsamości lokalnej, regionalnej, etnicznej i obywatelskiej;
- III.5 rozpoznaje przypadki łamania praw w swoim otoczeniu;
- III.6 argumentuje zasadność postaw obywatelskich – m.in. odpowiedzialności, troski o dobro wspólne i tolerancji;
- III.7 rozpoznaje problemy najbliższego otoczenia i szuka ich rozwiązań.
- IV. Komunikowanie i współdziałanie
Uczeń:
- IV.1 komunikuje się w sprawach życia społecznego, w tym publicznego, oraz dyskutuje i przedstawia własne argumenty w wybranych sprawach tego typu;
- IV.2 rozpoznaje przypadki wymagające postaw asertywnych;
- IV.3 współpracuje z innymi – dzieli się zadaniami i wywiązuje się z nich;
- IV.4 wykazuje konieczność współdziałania w życiu społecznym i wyjaśnia istotę samorządności;
- IV.5 korzysta z prostych procedur oraz z możliwości, jakie stwarzają obywatelom instytucje życia publicznego – wskazuje, gdzie załatwić proste sprawy urzędowe.
Spis działów
Wymagania szczegółowe
# I. Społeczna natura człowieka
# II. Rodzina
# III. Szkoła i edukacja
# IV. Prawa człowieka
# V. Nieletni wobec prawa
# VI. Społeczność lokalna
# VII. Społeczność regionalna
# VIII. Wspólnoty narodowe / etniczne i ojczyzna
# IX. Udział obywateli w życiu publicznym – społeczeństwo obywatelskie
# X. Środki masowego przekazu
# XI. Demokracja w Rzeczypospolitej Polskiej
# XII. Sprawy międzynarodowe
Nic nie pasuje do wyszukiwania. Spróbuj krótszego fragmentu.
Warunki i sposób realizacji
Ta część podstawy jest skierowana do nauczycieli, ale pokazuje, jak ma wyglądać nauka tego przedmiotu.
Pokaż oficjalny tekst
Nadrzędnemu celowi kształcenia w zakresie wiedzy o społeczeństwie – kształtowaniu postaw obywatelskich i prowspólnotowych – sprzyjać ma nabywanie wiedzy i rozwijanie umiejętności dotyczących kolejnych kręgów środowiskowych, z którymi styka się uczeń: od rodziny i szkoły przez wspólnotę lokalną i regionalną, aż do wspólnoty narodowej, państwowej i międzynarodowej. Kształcenie to ma umożliwiać rozwój umiejętności refleksyjnej obserwacji otaczającej rzeczywistości społecznej, w tym życia publicznego. Konieczna jest taka realizacja treści nauczania, aby uczniowie rozumieli przydatność poszczególnych zagadnień w codziennym życiu człowieka – członka poszczególnych grup i wspólnot społecznych. Sprzyjać to ma rozwojowi umiejętności rozpoznawania i rozwiązywania prostych problemów w życiu społecznym. Kształcenie to ma także prowadzić do ugruntowania postaw szacunku dla dziedzictwa narodowego i ogólnoświatowego oraz ciekawości poznawczej, otwartości i tolerancji.
W nauczaniu wiedzy o społeczeństwie powinno się stwarzać sytuacje edukacyjne, w których uczeń stosuje i doskonali swoje kompetencje komunikacyjne i społeczne, w tym poszczególne metody autoprezentacji, rozwiązywania konfliktów i problemów, współdecydowania – np. w realizacji wymagań szczegółowych określonych w dziale I pkt 2–5 czy dziale III pkt 2. Ma ono także uświadomić uczniom ich własne prawa i obowiązki. Treści nauczania sformułowano tak, aby uczeń miał świadomość wpływu obywateli na życie publiczne – przy czym poza formami konwencjonalnymi uwypuklono także te niekonwencjonalne. Sprzyjać ma to kreowaniu aktywnych postaw w życiu społecznym, ale i brania odpowiedzialności za własne wybory i czyny.
W celu rozwijania umiejętności komunikacji i współdziałania powinno się stosować różne metody pracy grupowej, w tym uczniowskie projekty edukacyjne (każdy uczeń powinien uczestniczyć w dwóch projektach – np. w realizacji wymagań szczegółowych określonych w dziale VI pkt 5 i dziale VII pkt 4). Należy także wykorzystywać różne formy dyskusji – np. w realizacji wymagań szczegółowych określonych w dziale VI pkt 6, dziale VIII pkt 5, dziale IX pkt 5 i dziale XII pkt 4.
W kształceniu kompetencji pozyskiwania, gromadzenia, porządkowania, analizy i prezentacji informacji o życiu społecznym, w tym publicznym, powinna być wykorzystywana technologia informacyjno-komunikacyjna. Istotne jest korzystanie ze stron internetowych instytucji publicznych, w tym organów samorządowych, organów władzy publicznej, czy organizacji społecznych. Niezbędna jest również praca z różnymi typami przekazu (np. interaktywnymi). W miarę możliwości ważne byłoby również pozyskiwanie informacji w toku wycieczki edukacyjnej (w tym wirtualnej, wykorzystując dedykowane aplikacje) do wybranych instytucji np. do urzędu gminy (miasta / dzielnicy). Można także – za zgodą rady pedagogicznej i rodziców – realizować niektóre treści nauczania poprzez lekcje organizowane we współpracy z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi, instytucjami oferującymi usługi poradnictwa zawodowego oraz organizacjami pozarządowymi.
Skąd to bierzemy
Treść wymagań pochodzi z załącznika do rozporządzenia: Dz.U. 2024 poz. 996 (nadaje nowe brzmienie załącznikowi 2 (podstawa SP z 2024 r.), do niej odsyła CKE przy egzaminie ósmoklasisty). Dla tego przedmiotu to strony 117-125 Oficjalny PDF z Dziennika Ustaw. Przeniosła je maszyna, a zgodność każdego wymagania z tekstem PDF sprawdzaliśmy automatycznie. Dnia 10.11.2026 zestawienie było aktualne.
Co jest nasze: podział na działy i poziomy, lista „umiem”, wyszukiwarka i plan nauki. Czego nie zmieniamy: brzmienia wymagań ani ich numeracji. Wiążący jest zawsze tekst w Dzienniku Ustaw. Zauważyłeś błąd? Napisz do nas.
Inne przedmioty: szkoła podstawowa (klasy iv-viii)
Język polskiMatematykaJęzyk obcy nowożytnyBiologiaChemiaFizykaGeografiaHistoriaInformatykaEdukacja dla bezpieczeństwaEtykaJęzyk mniejszości narodowej lub etnicznejJęzyk regionalny - język kaszubskiMuzykaPlastykaPrzyrodaTechnikaWychowanie do życia w rodzinieWychowanie fizyczne